Ռելիկտային կրկես Քյորօղլի լեռան մոտ. Կոտայքի մարզի թաքնված կենսաբանական հուշարձանը
Հայաստանի բնաշխարհը հարուստ է յուրահատուկ գեոմորֆոլոգիական և կենսաբանական կառուցվածքներով, որոնցից շատերն ունեն միջազգային և հանրապետական նշանակության գիտական ու ճանաչողական արժեք: Այդպիսի յուրահատուկ վայրերից է «Ռելիկտային կրկես Քյորօղլի լեռան մոտ» կենսաբանական բնության հուշարձանը:
Աշխարհագրական դիրքը և նկարագրությունը
Բնության հուշարձանը գտնվում է Հայաստանի Հանրապետության Կոտայքի մարզում՝ Արտավազ գյուղական համայնքի հարևանությամբ: Այն իրենից ներկայացնում է հնագույն սառցադաշտային ժամանակաշրջանի ռելիեֆի ձև (կրկես/ամֆիթատրոն), որտեղ ձևավորվել է յուրահատուկ միկրոկլիմա: Սրա շնորհիվ տարածքում պահպանվել են էնդեմիկ և ռելիկտային (մնացորդային) բուսատեսակներ, որոնք ունեն կարևոր բնապահպանական և բուսաբանական նշանակություն:
Պատմական և իրավական կարգավիճակը
Հաշվի առնելով տարածքի բացառիկությունը՝ այն ստացել է պետական հատուկ պահպանվող տարածքի կարգավիճակ:
Գրանցումը. Ներառված է Հայաստանի Շրջակա միջավայրի (նախկինում՝ Բնապահպանության) նախարարության բնության պետական հուշարձանների ցանկում:
Հիմքը. Ցանկում ներառվել է 2008 թվականի օգոստոսի 14-ին ընդունված «Հայաստանի Հանրապետության բնության հուշարձանների ցանկը հաստատելու մասին» ՀՀ Կառավարության համապատասխան որոշման համաձայն։
Տեղագրական տվյալներ և կոորդինատներ
Արշավականների, էկոզբոսաշրջիկների և գիտնականների համար հուշարձանի տեղորոշման հիմնական կոորդինատներն են.
Աշխարհագրական կոորդինատներ՝
40.631000, 44.564222(կամ40°37'51.6"N 44°33'51.2"E)Մոտակա բնակավայր՝ գ. Արտավազ, Կոտայքի մարզ:
Կարևոր նշում. Տարածք այցելելիս անհրաժեշտ է պահպանել բնապահպանական բոլոր կանոնները՝ զերծ մնալով հազվագյուտ բուսատեսակների վնասումից, աղտոտումից կամ բնական էկոհամակարգի որևէ այլ տեսակի միջամտությունից: